TEDA ve EDES: Türkiye’den Dünyaya Edebiyat Köprüsü kuran programlar

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Türk edebiyatının küresel erişimini güçlendirmek amacıyla hayata geçirilen destek programlarını paylaştı. 2005 yılından bu yana yürütülen Türk Kültür, Sanat ve Edebiyatı’nın Dışa Açılımını Destekleme Projesi (TEDA) sayesinde klasik ve çağdaş eserler yabancı yayınevleri aracılığıyla Türkçe dışına da çevriliyor, yayımlanıyor ve tanıtılıyor. 2005-2025 döneminde TEDA kapsamında 99 ülkeden gelen başvurularla 1.027 yayınevi için 4.465 eserin 64 dilde çeviri ve baskısı desteklendi; 2025 itibarıyla baskı öncesi desteklenen eserlerden 3.576 adedinin okurlarıyla buluştuğu ifade edildi.

ŞİİRE DESTEĞİ BÜYÜYORErsoy, desteklenen eserler arasında 141’inin şiir olduğunu ve 2021’den bu yana 23 şairin 30 eseri 15 dile çevrilerek yayımlanmasına destek sağlandığını belirtti. Ayrıca 2023’te başlayıp 2025’e kadar süren bilet desteğiyle uluslararası etkinliklerde sanatçıların tanıtılması, söyleşi ve imza günleri için katılım olanaklarının artırıldığı kaydedildi. 2023’te dokuz, 2024’te yedi olan bu destek, 2025 yılında ise bir yazara yönlendirildi.

İLK ESERE CAN SUYUEDES projesiyle de yeni ve özgün edebiyat eserlerinin üretimi ve yayımlanması hedefleniyor. Programa dahil yayınevleri, ilk eser niteliği taşıyan yapıtları yayımlamaya yönelir ve sağlanan desteğin yüzde 35’ini yazara ödemekle yükümlü kılınıyor. Bugüne kadar 579 eserin basımı için destek sağlandı. 2014’ten bu yana şiir türünde ilk kitap basımı olarak 112 eser (112 şair) ve 2020-2025 arasında şiir türünde 75 eser (75 şair) için de destekler verildi.

• TEDA: Türk Kültür, Sanat ve Edebiyatı’nın Dışa Açılımını Destekleme Programı
• EDES: Edebiyat Eserlerini Destekleme Programı

Bu programlar, yazarların uluslararası etkinliklere katılımını kolaylaştırırken, eserlerin dünya çapında tanıtılmasına ve Türk edebiyatının görünürlüğünün artırılmasına odaklanıyor.