İncir Bahçelerinde Atlı Sürüm: Zor Koşullarda Emek ve Gelecek Endişesi

Germencik ilçesinin kırsal Çarıklar Mahallesi’nde yaşayan Ruhi Doğan (50), baharın gelişiyle incir bahçelerini temizlemek ve sürüm işlerini yeniden planlamak için harekete geçti. İlk olarak ağaçlardaki kuru dalları budayan Doğan, yılın 12 ayını sahip olduğu atlarla sürüm işlerini sürdürüyor. Normalde 8 saatlik bir işin, atların yardımıyla yaklaşık 3 saate sığdırılmasıyla verim elde ettiklerini belirtiyor.

İncir ağaçlarının zamanında sürülmemesi halinde otların çoğalacağını ve ürün kalitesinde düşüş yaşanacağını ifade eden Doğan, arazilerin dağlık olması nedeniyle sürüm çalışmalarını atlarla yürütüyor. “Olmazsa olmazımız atlarımızdır. Onlara kendimizden daha güzel bakarız; bakmazsak bize hizmet etmezler. Her yılın şubat sonu ve mart başında çalışmaya başlarız. Önce incir ağaçlarını budarız, sonra kuru dalları keseriz ve ardından çift sürmeye geçeriz. Ramazan ayı olmasına rağmen oruçlu halde bu işi sürdürüyoruz. 10 saatlik çalışmayı 3 saate indirmeyi başarırız; böyle yaparsak meyvesi de daha güzel olur.”

ACEMİ ATLAR USTA ATLAR İLE EĞİTİLİYOR

Doğan, genç atların deneyimli atlarla birlikte çalışarak eğitildiğini anlatıyor: “Bir usta ile acemi tayı yan yana koyup çifte koşarız. Usta giderken gelip giderken acemi atı da eğitir. Bu iş gerçekten zahmetli; yılın 12 ayını bu atlara bakarız ve bu sayede bir aylık işimizi görürüz. Kalan 11 ay boyunca da gözümüz gibi bakarız. Aksi halde bahçeler sürülmez ve iş otların arasına gömülür.”

AT İLE ÇİFT SÜRENLERİN AYLIK GELİRİ 240 BİN TL

Atlarla çift sürmenin zahmetli bir süreç olduğuna vurgu yapan Doğan, “Günlük yevmiyemiz yaklaşık 8 bin TL. Bu da aylık olarak 240 bin TL’lik bir gelir demek; bu memleketteki çoğu kişinin aylık maaşından daha yüksek. Yine de bu işi yapan işçi bulmak zor. Ege Bölgesi’nde 12 ay boyunca çalışma imkanı var. Günlük çapa yevmiyesi ise yaklaşık 3 bin 500 TL; 3 bin liradan hesaplandığında aylık yaklaşık 90 bin TL eder. Asgari ücretle çalışan vatandaşlar için bu farklar haksız görünebilir; bu nedenle kimi zaman üzücü duygularla konuşuyoruz.”

’20 YIL İÇERİSİNDE BU İŞ TAMAMEN BİTEBİLİR’

Efeler Ziraat Odası Başkanı Mehmet Kendirlioğlu ise bölgede traktörün çalışamadığı yerlerde hayvanlarla çift sürülmesinin sürdüğünü belirtiyor ve şu yorumu yapıyor: “Bu işi yapacak neredeyse kimse kalmadı. 7 bin, 8 bin hatta 9 bin TL yevmiyeler duyuluyor. Ancak 20 yıl içinde bu iş tamamen bitebilir. İşçi bulmak zor; bulunursa bile belli bir tecrübe gerekir. Tecrübe ise nesilden nesile aktarılarak öğreniliyor; bu nedenle okuluyla öğrenilebilecek bir iş değil.”

Bu mesleği sürdüren çiftçilerin yaş ortalamasının 55-60 civarında olduğuna işaret eden Kendirlioğlu, “20 yıl sonra 70-75 yaşında olacaklar ve bu işi yapacak genç kalmayacak. Gençler artık çiftçilik yapmak istemiyor.” sözlerini ekliyor.