TDT Zirvesi İçin Özbekistan’ın Yolu: Dijital Koridor ve Sanayi İş Birliği Vurgusu

Ankara, 29-230 Ekim arasında Türk Devletleri Teşkilatı’nın 13. Zirvesine ev sahipliği yapacak. Toplantıda liderler, teşkilatın gelecek vizyonunu şekillendirecek önemli konu başlıklarını değerlendirecekler. Zirve öncesinde Özbekistan, siber güvenlikten dijital ekonomik fırsatlara kadar çeşitli konularda önerilerini öne çıkarıyor. Ayrıca Dijital Türk Koridoru fikri ile ulaştırma koridorlarının entegrasyonu ve ortak yatırımların teşviki üzerinde duruluyor.

Özbekistan liderliğindeki bu yaklaşım, Özbek Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev’in Mayıs ayında Türkistan’da gerçekleşen gayriresmi zirvede gündeme taşıdığı başlıkları kapsıyor. Ulaştırma hatlarının güçlendirilmesi, üretim altyapısının geliştirilmesi ve bölgesel tedarik zincirlerinin çeşitlendirilmesi, sanayi bölgelerinin hızlı büyümesini tetikleyebilecek önemli adımlar olarak değerlendiriliyor. Türk yatırımcılar için Özbekistan’ın yalnızca genişleyen bir iç pazar değil, aynı zamanda Orta Asya’ya açılan üretim ve dağıtım merkezine dönüşmesi öngörülüyor.

Dijital koridor Özbekistan, Türkiye’nin teknoloji ve savunma sanayisindeki deneyimiyle Özbek dijital ekonomisini birbirine bağlayarak bölgesel genişleme hedeflerini güçlendirmek istiyor. Bu bağların, iki ülkenin ötesinde Türk dünyasına katkı sağlayacağına inanılıyor. Ayrıca “Türk Dünyası Siber Güvenlik İttifakı” fikri ile TDT’nin dijitalleşmenin getirdiği risklere karşı ortak hareket etme kapasitesinin artacağı ifade ediliyor.

‘Ortak gelecek birlikte inşa edilmeli’ Özbekistan, siyasi iradenin sürdürülebilir kurumsal mekanizmalara dönüştürülmesi ve ölçülebilir ekonomik sonuçlar elde edilmesi gerektiğini vurguluyor. Bu vizyonun başarısında, önerilerin hayata geçirilme takvimi, finansman modelleri ve özel sektörün sürece dahil olma düzeyi belirleyici olacak. Özbek tarafı, Türk dünyasının ekonomik potansiyeli’nin birbirini tamamladığını ve ortak bir vizyon üzerinden hareket edilmesinin küresel ticaret ve yatırım akışlarını olumlu yönde etkileyeceğini dile getiriyor. Bu ortaklık, kapalı bir yapı yerine Avrasya’da açık, ticaret ve bağlantıyı güçlendiren bir model olarak ilerlemeli.

‘Yeni ekonomik fırsatlar alanı oluşturulmalı’ Bölgedeki ekonomik büyüklük, TDT üyelerinin toplamında 2,1 trilyon doları aştı ve 2025 için %6,8 büyüme hedefi öngörülüyor. Teşkilat kapsamında 35’ten fazla iş birliği alanı bulunuyor. Özbekistan, ticaret ve yatırımlar için elverişli bir çerçeve, sağlam bir hukuki altyapı ve gerekli fiziki imkânların bir araya getirileceği bir “Yeni Ekonomik Fırsatlar Alanı” kurulmasını istiyor. Ayrıca Türk Devletleri Ekonomik Ortaklık Daimî Konseyi ile Taşkent’te bir Proje Ofisi kurulması önerisi dile getiriliyor.

‘Sanayi ittifakı kurulmalı’ Özbekistan öncülüğünde planlanan Türk Devletleri Sanayi İttifakı ile makine imalatı, elektrik-elektronik, madencilik, petrokimya, ilaç, tekstil, gıda ve yapı malzemeleri gibi sektörlerde üretim iş birliği geliştirilerek yeni bölgesel tedarik zincirlerinin oluşması hedefleniyor. Bu çerçevede ham madde işleme – bilim ve teknoloji – nihai ürün üçlüsünü odak alan bir iş birliği modeli benimseniyor. Bu süreci finanse etmek için Türk Yatırım Fonu ve uluslararası finans kuruluşları arasında stratejik iş birlikleri öneriliyor.

Yeşil dönüşüm konsorsiyumu Özbekistan, Yeşil Dönüşüm Konsorsiyumu ile ortaklaşa hayata geçirilecek yeşil enerji projelerini, yeni teknolojileri ve standartları benimsemeyi, kamu-özel sektör iş birliği modellerini ise daha yaygın kılmayı amaçlıyor.