İran ve Bölge Gelişmeleriyle Akaryakıt Politikalarında ÖTV ve Eşel Mobil Güncellemeleri

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik operasyon girişimleri bölgeyi ve enerji piyasalarını etkiliyor. Özellikle Ortadoğu’da ABD yanlısı yönetimlerin enerji tesislerinde yaşanan eylemler, Hürmüz Boğazı’nı kapsayacak şekilde gemi trafiğini yeniden şekillendirebilecek bir gerilime yol açtı. Bu süreçte petrol fiyatları yükselirken pompaya yansımaların kontrol altında tutulması amacıyla Eşel Mobil sistemi uygulanmaya başlandı.

ÖTV konusunda yapılan düzenlemede artış olasılığı halinde uygulanacak olan artış, toplam akaryakıt maliyetinin yüzde 75’ini oluşturan ÖTV tutarından düşülüyor. Fiyatlar istikrara kavuştuğunda, düşürülen ÖTV payı eski seviyesine geri gelince bu karar yürürlükten kaldırılıyor. Böylece, akaryakıt fiyatlarındaki artış ihtimali karşısında pompa fiyatları sabit tutulabiliyor. Düşüş olduğunda ise ödenen ÖTV miktarı eski düzeye gelene kadar artırılıyor; bu da daha önce feragat edilen ÖTV’nin yerine konmasını sağlıyor.

Tavan fiyat uygulaması şu an için gündemde değil; bayi paylarının nispeten düşük olması nedeniyle litre başına 40-70 kuruş arasındaki kısmın kısıtlanması, pompa fiyatlarına büyük bir etki yaratmayacağı düşünülüyor. Ancak bazı sektör aktörleri bu konuyu izlemeye devam ediyor.

Zamların durdurulması ve eşel mobilin uygulanması kararının ardında, petrol fiyatlarının enflasyonu tetiklemesini engellemeye yönelik bir tedbir olarak Eşel Mobil sisteminin devreye girmesi yer alıyor. Geçen pazar yapılan Finansal İstikrar ve Kalkınma Komitesi toplantısında da bu konu masaya yatırıldı; motorin üzerinde beklenen 6,69 liralık zammın önce durdurulması kararlaştırıldı, ardından Eşel Mobil ile uygulamaya geçildi.