Yükseköğretim Kanunu ve Bağlı Düzenlemelerde Disiplin ve Sözleşmeli Öğretim Üyeliği Açıklamaları

Yükseköğretim Kanunu ile bazı mevzuatlarda yapılan değişiklikler Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Buna göre Yükseköğretim Denetleme Kurulu üyelerinin Kurul’daki hizmet süreleri, ilgili özel kanun hükümlerine göre fiili mesleki çalışmalar olarak sayılacak ve bu süreler terfi, birinci sınıfa ayrılma ve birinci sınıf olma hesaplarında dikkate alınacak. Üyelerin yaş haddine ilişkin hesaplama ise üye seçilmeden önceki kadroya göre yapılacak.

Öğretim üyelerinin sözleşmeli olarak çalışırken veya emekliliğe yaklaştıklarında uygulanması gereken süreçler de netleşiyor. Yaş haddini dolduracağı gün yaklaşanlar için kurumların belirlediği bölümler ve programlar kapsamında görevlerinde kalmaları uygun görüldüğü takdirde, Yükseköğretim Kurulu kararıyla emeklilik yaşını doldurdukları tarihten itibaren iki yıl arayla sözleşmeli çalışmaya devam edebilecekler. Bu çalışma sürecinin bölüm, program veya kurum bazında sınırlandırılmasına ve uygulamanın akademik kriterlerle uyumlu yürütülmesine Yükseköğretim Kurulu yetkili olacak.

Kanun ayrıca sözleşmeli personel istihdamının sürdürülebilirliğini gözetir. Sözleşmeli olarak çalışan öğretim üyelerinin özlük haklarının, kadrolu ya da sözleşmeli statülerde eşit şekilde korunması ve ödemeler arasındaki tutarlılığın sağlanması için uygulanacak kurallar belirleniyor.

Ayrıca uluslararası bağlamda, Türk Cumhuriyetleri ve akraba topluluklarındaki yükseköğretim kurumlarından gelen davetlerle aylıklı izin süreleri düzenleniyor. Bu süreler en çok 3 yıl olarak sınırlanıyor ve Milli Eğitim Bakanlığı onayı ile uzatmalara dair esneklik uygulanabiliyor. İkili anlaşmalarla yurt dışındaki programlar için bu süre 5 yıla kadar çıkabilecek.

Azami öğrenim süresi sonunda sınavlarda başarısız olunan veya alınamayan dersler için öğrencilere iki ek sınav veya tekrar hakkı veriliyor. Teorik ve uygulamalı derslerde başarı gösteren ancak uygulamalı veya intörnlük eğitimine başlamakta geç kalan öğrencilere, eğitimin tamamlanmasına imkan tanınacak. Ancak azami öğrenim süresini dolduran ara sınıf öğrencileri için ek sınav hakkı uygulanmayacak. Uygulamalı eğitim ve intörnlük süreçlerini düzenlemekle yetkili merci Yükseköğretim Kurulu’dur.

Etik dışı davranışlar ve hak edilmemiş yayın/çalışmaları kullanarak atama, yükselme veya unvan kazanan kişiler için meslekten çıkarılma cezası uygulanması öngörülüyor. Disiplin soruşturması süreçlerinde ise ifade ve savunma haklarının kullanımına ilişkin usul, Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararları doğrultusunda yeniden düzenlenecek. Soruşturma süreci ve savunma esa­sı hakkında net bilgilendirme ve gerekli haklar başvuruya ilişkin yazılı iletiyle yapılacak.

Yan dal uzmanlığı bulunan öğretim üyeleri için ek ödeme tavanları Sağlık Bakanlığı kadrolarına denk gelen yan dal uzmanlıkları için ek ödemeler, en çok Sağlık Bakanlığı’ndaki meslektaşlarıyla eşit oranda olacak şekilde güncellenecek. Ayrıca ortak araştırma merkezlerinde görevlendirilen elemanların kendi üniversitelerindeki döner sermaye katkıları dikkate alınarak ek ödemeden yararlanması sağlanacak. Projeler üzerinden elde edilen gelirler dayanıklı taşınırların koordinatör üniversite tarafından envantere kaydedilerek, proje tamamlandığında hangi üniversiteye devredileceğine ilişkin kararlar ortak merkez yönetim kurulu tarafından belirlenecek. Koordinatör üniversitenin değiştirilmesi durumunda borç, alacak ve nakit bakiyeleri yeni koordinatöre devredilecek.

Birlikte kullanılan sağlık tesislerinin gayrisafi hasılatının yüzde 2,5’i, ilgili üniversitelerin bilimsel araştırma projelerini desteklemek amacıyla önceki yıla ait merkezi bütçeden ilgili üniversiteye aktarılacak. Birden fazla üniversitenin ortaklık protokolü imzaladığı tesislerde bu yüzde, görev yapan öğretim elemanı sayısına göre orantılı olarak dağıtılacak. Bu uygulamaların nasıl yürütüleceğine ilişkin usul ve esaslar Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı’nın uygun görüşüyle Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.