Türkiye-Kanada Görüşmesi: Stratejik İşbirliği ve Bölgesel Dinamikler Üzerine Netleşen Noktalar

İki ülkenin Dışişleri Bakanları arasındaki toplantı sonrası düzenlenen ortak basın toplantısında, Türkiye ve Kanada arasındaki dinamik ilişkiler bir kez daha gündeme geldi. Fidan, Venezuela’da meydana gelen depremler nedeniyle hayatını kaybedenler için taziye dileklerini aktarırken, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın talimatlarıyla gerekli yardım çalışmalarının başlatıldığını ve ilgili kurumlardan hareket saatinin verildiğini ifade etti.

Kanadalı meslektaşı Anand ile mart ayında Türkiye’yi ziyaret eden bir heyetin verimli görüşme yaptığını hatırlatan Fidan, iki ülkenin potansiyelini daha ileri taşımak amacıyla uzun vadeli bir işbirliği hedefi üzerinde mutabık kaldıklarını belirtti. Ayrıca, NATO zirvesi öncesinde Darlington Nükleer Tesisi ve SMR projelerini yakından değerlendirdiklerini, Türkiye’nin enerji güvenliği açısından Kanada’nın teknolojik katkılarını nasıl kullanabileceğini ele aldıklarını kaydetti.

İkili ticarette yeni bir sayfa açma hedefi hakkında konuşan Fidan, Türkiye-Kanada Serbest Ticaret Anlaşması için ön görüşmelerin başlatıldığını ve bu adımın ticari hacmi daha da artıracağına dikkat çekti. Taraflar, enerji alanında da işbirliğini derinleştirme kararı aldı; Darlington’da klasik enerji santrallerinin yanında SMR çalışmalarına da vurgu yapıldı. Kanada’nın nükleer enerji alanındaki yeteneklerini tespit ederek, Türkiye’nin bu alandaki ihtiyacıyla uyumlu bir vizyon oluşturmak amacıyla görüşmeler sürdürülüyor.

Savunma sanayiinde işbirliğini güçlendirme hedefi, Erdoğan’ın bu alandaki hassasiyetini yansıtırken, Kanada’da somut adımların atılmasının ziyaretin pratikliğini artırdığı belirtildi. Fidan, iki ülkenin karşılıklı yarar sağlayacak çok sayıda proje üzerinde çalıştığını ve bu projelerin siyasi irade ile desteklendiğini ifade etti.

İsrail’in bölgesel süreçlerle ilgili tutumu ve ABD-İran arasındaki hava sahasında atılan adımların da görüşülen konular arasında yer aldığı toplantıda, Gazze ve Filistin ihtilafına ilişkin iki devletli çözüm yaklaşımına olan bağlılık yineledi. Fidan, ateşkesin Lübnan’ı kapsayacak şekilde genişletilmesini umut ettiklerini ve tarafların bu konudaki yapıcı tutumlarını sürdürmesini beklediklerini belirtti.

Rusya-Ukrayna çatışması konusundaki yaklaşımını da yineleyen Fidan, tarafları diyalog yoluna çağırdı ve müzakerelerin sürdürülmesi gerektiğini vurguladı. Kanada ile Türkiye’nin, konunun diplomatik zeminde çözümü için başta Rusya ve Ukrayna olmak üzere taraflarla iletişimi güçlendirme kararlılığını paylaştılar.

NATO zirvesine ilişkin olarak ise savunma harcamalarının artırılması konusunun zirvenin ana temalarından biri olacağı kaydedildi. Türkiye’nin savunma sanayisi ve özel gündemler konusunda Ankara’da yapılacak toplantılarda önemli bir ağırlık taşıması planlanıyor. Ayrıca, nükleer enerji alanında Kanada ile yürütülen işbirliği, Türk enerji politikaları için kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.

Darlington ziyaretinde Kanada’nın ağır su reaktörü ve zenginleştirilmiş uranyum olmadan çalışan teknolojisi dikkat çekti. Fidan, bu teknolojinin Kanada’nın özgünlüğünü ortaya koyduğunu ve Türkiye’nin enerji güvenliği hedefleriyle uyumlu olduğunu belirtti. Ayrıca, Türkiye’nin bu alandaki uzun vadeli planlarına ilişkin teknik görüşmelerin sürmekte olduğunu vurguladı.

Depremler sonrası Türkiye ve Kanada arasındaki göç ve çalışma izinleri konularını da kapsayan toplantı, ikili ilişkilerin geniş bir yelpazede nasıl geliştirileceğini gösterdi. Fidan, basın toplantısının ardından yapılacak ikincil bir görüşmenin de konuları derinleştireceğini bildirdi.