Türkiye’den Küresel Çığır: 5G Üstünden Uzaktan Böbrek Taşı Ameliyatı ve Telecerrahi Modeli

Türkiye, sağlık teknolojileri alanında global boyutta ses getiren bir başarıya imza attı. Turkcell 5G altyapısı üzerinden Muş’taki bir hastaya İstanbul’dan uzaktan bağlanan ekip, Retrograd Intrarenal Cerrahi (RIRS) yöntemiyle böbrek taşı tedavisini gerçekleştirdi ve dünyanın ilk uzaktan böbrek taşı ameliyatını elde etti. Ameliyat yaklaşık olarak 1300 kilometrelik bir mesafeden, dört saat süren bir süreçte tamamlandı ve yerli üretimle geliştirilen cihazlar kullanıldı.

Operasyonu yöneten Prof. Dr. Tzevat Tefik, 5G’nin ultra düşük gecikmesini ve ELMED’in yerli İbn-i Sina robotunu kullanarak Muş’taki hastayı İstanbul’da adeta aynı ameliyathanede takip edebildiklerini söyledi. Bu çalışma, sadece bir teknolojik demonstrasyon olmanın ötesinde; doğru altyapı, deneyimli bir ekip ve multidisipliner işbirliğiyle klinik pratikte güvenli uygulanabilir bir model olduğunun somut kanıtı olarak değerlendiriliyor.

RIRS yöntemiyle gerçekleştirilen bu ilk uzaktan operasyon, küresel ölçekte de önem taşıyor. Uluslararası akademik işbirlikleriyle robot destekli telecerrahi alanını yaygınlaştırmayı ve Türkiye’yi bu alanda referans merkezine dönüştürmeyi hedefliyoruz.

5G teknolojisinin bu tür uygulamalardaki rolü ise kritik. Turkcell Genel Müdürü Dr. Ali Taha Koç, eğitime, sağlığa ve sanayiye kadar geniş bir yelpazede dönüştürücü etkisini vurgulayarak, İstanbul ile Muş arasındaki yaklaşık 1500 kilometrelik mesafenin bile bu teknolojiyle aşılabildiğini ifade ediyor. Süreçte, Superbox 5G ile operasyonun başarıyla tamamlandığı belirtiliyor ve bu sayede uzak bölgelerdeki hastalara ileri düzey tedavilerin ulaşabilirliği artırılıyor.

İbn-i Sina adlı robotik cihaz, Elmed firmasının yerli üretiminde hayat buldu. Şirketin kurucusu Ahmet Sinan Kabakçı, robotun TÜBİTAK desteğiyle geliştirilip dünya çapında çeşitli merkezlerde kullanıldığını belirtiyor. Telecerrahiyle taş kırma yaklaşımının artık tarife girdiğini ifade eden yetkililer, Çin ve diğer ülkelerde yapılan çalışmaların ise henüz ticari seviyeye taşınmadığını söylüyor. Uzmanlar, gelişmiş internet altyapısı ve robotik sistemlerle sağlıkta yeni ufuklar açılacağını vurguluyorlar.